اگر در رشته روانشناسی یا مشاوره فارغ التحصیل شدهاید و قصد دارید مرکز مشاوره و روانشناسی راهاندازی کنید، اولین نکته این است که داشتن مدرک دانشگاهی برای تاسیس و شروع فعالیت مرکز کافی نیست.
راهاندازی مرکز، دو بخش متفاوت دارد؛ از یک طرف باید شرایط حرفهای و مجوزهای لازم را داشته باشید و از طرف دیگر، باید برای محل، نیروی انسانی، هزینههای راهاندازی و مدل فعالیت مرکز برنامهریزی کنید.
در این مطلب از آکادمی پاکراه، مسیر راهاندازی مرکز خدمات روانشناسی و مشاوره را از مرحله بررسی شرایط فردی تا آمادهسازی مرکز و شروع فعالیت بررسی میکنیم و تفاوت آن را با دفتر شخصی و مراکز مشاوره ازدواج و خانواده توضیح میدهیم.
هدف ما در این مطلب، مرکز خدمات روانشناسی و مشاوره تخصصی است. شرایط «مرکز مشاوره ازدواج و خانواده» مسیر جداگانهای دارد و نباید این دو را با هم یکی دانست.
- برای راه اندازی مرکز به چه چیزهایی نیاز داریم؟
- شرایط تاسیس مرکز مشاوره و روانشناسی
- آیا داشتن مدرک برای تاسیس مرکز کافی است؟
- تفاوت دفتر شخصی با مرکز مشاوره و روانشناسی
- مراحل راه اندازی مرکز مشاوره و روانشناسی
- برای راه اندازی مرکز به چند روانشناس نیاز داریم؟
- هزینه راه اندازی مرکز مشاوره و روانشناسی
- اول مرکز بزنیم یا با یک مرکز همکاری کنیم؟
- ۷ اشتباه رایج هنگام راه اندازی مرکز مشاوره و روانشناسی
- چک لیست شروع کار
- ضوابط رسمی را از کجا بررسی کنیم؟
- از کجا مشاوره بگیریم؟
برای راه اندازی مرکز مشاوره و روانشناسی به چه چیزهایی نیاز داریم؟
اگر بخواهیم کل مسیر را خیلی ساده کنیم، برای راهاندازی مرکز باید این مراحل را طی کنید:
- مدرک مرتبط،
- عضویت در سازمان نظام،
- دریافت پروانه اشتغال،
- کسب سابقه لازم،
- احراز شرایط تاسیس مرکز،
- تکمیل مدارک و فرم درخواست،
- تایید محل،
- دریافت مجوز مرکز،
- تجهیز مرکز،
- جذب همکار،
- شروع فعالیت.
پس اگر تازه فارغالتحصیل شدهاید، احتمالا نمیتوانید بلافاصله یک مرکز مستقل راهاندازی کنید و باید ابتدا مراحل حرفهای خودتان را تکمیل کنید.
شرایط تاسیس مرکز مشاوره و روانشناسی چیست؟
بر اساس ضوابط منتشرشده برای متقاضیان تاسیس مرکز خدمات روانشناسی و مشاوره تخصصی، متقاضی باید چند شرط اصلی داشته باشد.
۱. عضو سازمان نظام روانشناسی و مشاوره باشید
اولین قدم، عضویت در سازمان نظام روانشناسی و مشاوره است.
عضویت بهتنهایی به معنی اجازه تاسیس مرکز نیست؛ بلکه یکی از مراحل اولیه مسیر حرفهای شماست.
۲. پروانه حرفهای داشته باشید
برای تاسیس مرکز باید پروانه حرفهای از سازمان نظام روانشناسی و مشاوره داشته باشید.
بنابراین این دو مورد را با هم اشتباه نگیرید:
- عضویت در سازمان،
- پروانه اشتغال حرفهای.
هر دو در مسیر شما اهمیت دارند.
۳. سابقه داشته باشید
یکی از شرایط اعلام شده برای تاسیس مرکز، داشتن سابقه مطلوب و موثر در ارائه خدمات روانشناسی و مشاوره است.
طبق ضوابط منتشرشده در مرداد ۱۴۰۴:
در تهران و کلانشهرها، دارندگان پروانه کارشناسی ارشد پس از ۳ سال و دارندگان پروانه دکتری پس از ۲ سال میتوانند برای مرکز اقدام کنند.
در شهرستانها، این زمان برای کارشناسی ارشد و دکتری یک سال اعلام شده است.
بنابراین اگر تازه پروانه گرفتهاید، قبل از برنامهریزی برای اجاره ملک یا خرید تجهیزات، این بخش را با آخرین اطلاعیه سازمان تطبیق دهید.
۴. فرم درخواست تاسیس مرکز را تکمیل کنید
برای مرکز حقیقی، فرم ۱۱۲ مورد استفاده قرار میگیرد.
در این فرم اطلاعاتی مانند مشخصات متقاضی، شماره عضویت، شماره پروانه، مدرک تحصیلی، سوابق ارائه خدمات و مشخصات مرکز درخواست شده ثبت میشود.
۵. شرایط اخلاقی و حرفهای را داشته باشید
متقاضی باید:
- شئونات حرفهای را رعایت کند،
- به نظامنامه اخلاقی سازمان پایبند باشد،
- سابقه تخلف حرفهای نداشته باشد.
این موارد در ضوابط منتشرشده برای متقاضیان تاسیس مرکز صراحتا ذکر شدهاند.
۶. فقط یک مرکز حقیقی میتوانید به نام خود داشته باشید
طبق ضوابط منتشرشده، در صورت احراز شرایط، برای هر شخص حقیقی یک مجوز مرکز حقیقی صادر میشود. همچنین هر فرد دارای پروانه میتواند در یک مرکز حقیقی به نام خود و در یک مرکز حقوقی به عنوان مدیر فنی فعالیت کند.
آیا داشتن مدرک روانشناسی برای تاسیس مرکز کافی است؟
خیر. مدرک دانشگاهی فقط یکی از قسمتهای مسیر است.
برای مثال، اگر شما امروز کارشناسی ارشد روانشناسی را تمام کرده باشید، این به معنی آن نیست که از فردا میتوانید تابلوی مرکز بزنید و به عنوان مرکز خدمات روانشناسی فعالیت کنید.
مسیر شما باید مرحله به مرحله و به صورت زیر طی شود:
- مدرک تحصیلی،
- عضویت،
- پروانه اشتغال،
- سابقه حرفهای،
- شرایط تاسیس مرکز،
- درخواست مجوز مرکز.
پس اگر هنوز پروانه اشتغال ندارید، بهتر است فعلا تمرکز اصلی شما روی تکمیل همین مرحله باشد.
تفاوت دفتر شخصی با مرکز مشاوره و روانشناسی چیست؟
این دو مورد خیلی وقتها با هم اشتباه گرفته میشوند.
دفتر شخصی
اگر پروانه اشتغال تخصصی داشته باشید، میتوانید برای شروع فعالیت حرفهای خود از مسیر دفتر شخصی اقدام کنید یا با مراکز دارای مجوز همکاری داشته باشید. سازمان نظام روانشناسی نیز در اطلاعیهای به امکان فعالیت در دفتر شخصی یا همکاری با مراکز دارای مجوز اشاره کرده است.
دفتر شخصی برای کسی که میخواهد فعالیت حرفهای خودش را شروع کند، گزینه سادهتری نسبت به راهاندازی یک مرکز کامل است.
مرکز خدمات روانشناسی و مشاوره
مرکز یا کلینیک، یک مجموعه حرفهای است که برای ارائه خدمات توسط چند متخصص راهاندازی میشود و برای تاسیس آن باید شرایط و مجوزهای مربوط به مرکز را داشته باشید.
در آیین نامه قدیمی مرکز، مرکز به محلی تعریف شده که حداقل سه روانشناس یا مشاور واجد شرایط در آن فعالیت میکنند.
با این حال، چون مقررات این حوزه در سالهای اخیر به روزرسانی شدهاند، تعداد همکاران و جزئیات اجرایی مرکز را باید بر اساس ضابطهای که هنگام درخواست شما ملاک عمل سازمان است بررسی کرد.
برای این کار، مرجع اصلی سازمان نظام روانشناسی و مشاوره است، نه وبلاگها و سایتهای آموزشی.
مراحل راه اندازی مرکز مشاوره و روانشناسی
حالا برویم سراغ بخش عملی کار. چطور یک مرکز مشاوره و روانشناسی راه اندازی کنیم؟
1. شرایط خودتان را بررسی کنید
قبل از هر کاری ببینید:
- مدرک تحصیلی مورد تایید دارید؟
- عضو سازمان نظام هستید؟
- پروانه اشتغال حرفهای دارید؟
- سابقه لازم را دارید؟
- شرایط فعلی تاسیس مرکز را دارید؟
اگر پاسخ این سؤالها هنوز «بله» نیست، برای اجاره ملک عجله نکنید.
2. پروانه اشتغال بگیرید
اگر هنوز پروانه اشتغال ندارید، ابتدا باید این مرحله را انجام دهید.
فراموش نکنید پروانه اشتغال شما با مجوز مرکز فرق دارد.
پروانه نشان میدهد شما به عنوان یک متخصص اجازه فعالیت حرفهای دارید؛ مجوز مرکز مربوط به راهاندازی خود مرکز است.
3. شرایط تاسیس مرکز را بررسی کنید
وقتی پروانه گرفتید، باید ببینید بر اساس مدرک، سابقه، شهر محل فعالیت و سایر شرایط، چه زمانی میتوانید برای تاسیس مرکز اقدام کنید.
این قسمت را از روی مطالب سایتهای متفرقه بررسی نکنید.
مرجع اصلی شما باید سازمان نظام روانشناسی و مشاوره جمهوری اسلامی ایران باشد.
سازمان یک راهنمای رسمی برای مراحل احراز پروانه مرکز خدمات روانشناسی و مشاوره حقیقی نیز منتشر کرده است.
4. محل مرکز را انتخاب کنید
این مرحله یکی از جاهایی است که نباید عجله کنید.
اشتباه رایج این است که فرد ابتدا یک دفتر اجاره میکند، بعد تازه میپرسد آیا این ملک برای مرکز مناسب است یا نه.
بهتر است برعکس عمل کنید:
اول ضوابط محل را بررسی کنید، بعد قرارداد ببندید.
در آیین نامه تاسیس مرکز، برای محل مرکز موارد زیر مطرح شده است:
- فضای مناسب،
- اتاق کار،
- سالن انتظار و پذیرش،
- محل بایگانی،
- سرویس بهداشتی.
همچنین موضوعاتی مانند نداشتن معارض و مناسب بودن موقعیت محل نیز مورد توجه قرار گرفته است.
بنابراین هنگام انتخاب ملک، فقط به قیمت رهن و اجاره توجه نکنید.
این موارد را هم بررسی کنید:
فضای کافی برای اتاقهای مشاوره وجود دارد؟
- فضای انتظار مناسب است؟
- محل پذیرش مشخص است؟
- امکان حفظ حریم خصوصی مراجعان وجود دارد؟
- فضای بایگانی دارید؟
- سرویس بهداشتی مناسب وجود دارد؟
- ملک از نظر موقعیت و شرایط مورد تایید مرجع صدور مجوز قرار میگیرد؟
یک نکته مهم درباره ضوابط ساختمان:
بخش قابل توجهی از اطلاعاتی که در اینترنت درباره شرایط ساختمان مرکز میبینید، از آیین نامههای قدیمی نقل شده است.
بنابراین نکات این بخش را باید از آخرین دستورالعمل اجرایی سازمان در زمان درخواست تطبیق دهید.
اگر خواستید این موضوع را بررسی کنید، از سایت رسمی سازمان نظام روانشناسی وارد بخش نظارت حرفهای و امور کمیسیونها و اطلاعیههای مربوط به مراکز خدمات روانشناسی شوید. سایت رسمی سازمان این بخش را در ساختار خود دارد.
5. مدارک لازم را آماده کنید
برای درخواست مرکز باید مدارکی را که سازمان در فرم و فرآیند درخواست مشخص کرده آماده کنید.
از جمله اطلاعاتی که در فرم ۱۱۲ دیده میشود:
- مشخصات متقاضی،
- شماره عضویت در سازمان،
- شماره پروانه اشتغال،
- تاریخ اعتبار پروانه،
- مدرک تحصیلی،
- رشته تحصیلی،
- تاریخ دریافت مدرک،
- دانشگاه محل تحصیل،
- سوابق ارائه خدمات روانشناسی و مشاوره،
- مشخصات محل مرکز،
- نامهای پیشنهادی مرکز.
فرم ۱۱۲ همچنین برای ثبت سوابق فعالیت حرفهای متقاضی بخش جداگانه دارد.
پس بهتر است قبل از ثبت درخواست، مدارک تحصیلی، پروانه، سوابق کاری و اطلاعات محل را آماده داشته باشید.
6. درخواست تاسیس مرکز را ثبت کنید
بعد از اینکه شرایط فردی، سابقه و مدارک شما آماده شد، باید درخواست تاسیس مرکز را طبق فرآیند اعلام شده توسط سازمان ثبت کنید.
در این مرحله اطلاعات شما و مرکز بررسی میشود و در صورت تایید شرایط، فرآیند صدور مجوز مرکز ادامه پیدا میکند.
برای اطلاع از نحوه ثبت درخواست و تغییرات فرآیند، همیشه اطلاعیههای جدید سازمان را ملاک قرار دهید.
7. مرکز را تجهیز کنید
بعد از مشخص شدن وضعیت مجوز و محل، نوبت به آمادهسازی مرکز میرسد.
برای شروع، لازم نیست مرکز را بیش از حد شلوغ و پرهزینه طراحی کنید.
چیزهایی که واقعا اهمیت دارند عبارتند از:
- اتاق مناسب برای جلسات،
- صندلی و میز استاندارد،
- فضای انتظار،
- سیستم پذیرش،
- بایگانی امن،
- سیستم کامپیوتری،
- اینترنت،
- تلفن،
- تجهیزات موردنیاز برای کار حرفهای،
- رعایت حریم خصوصی مراجعان.
در مرکز روانشناسی، آرامش، محرمانگی و حس امنیت مراجع از دکور گران قیمت مهمتر است.
8. روانشناسان و مشاوران همکار را جذب کنید
اگر قرار است مرکز شما با چند متخصص فعالیت کند، باید از افراد واجد شرایط استفاده کنید.
یکی از نکات مهم این است که هر فردی که در مرکز شما فعالیت میکند، نباید صرفا به دلیل داشتن مدرک دانشگاهی به ارائه خدمات حرفهای بپردازد.
در آیین نامه قدیمی مرکز، به کارگیری افراد غیرمجاز در امور مرتبط با روانشناسی و مشاوره ممنوع اعلام شده است.
بنابراین برای همکاری، مدارک و وضعیت حرفهای متخصص را بررسی کنید.
9. سیستم پذیرش و مدیریت مرکز را راهاندازی کنید
راهاندازی مرکز فقط به گرفتن مجوز ختم نمیشود. از همان ابتدا برای این موارد برنامه داشته باشید:
- نحوه رزرو نوبت،
- پاسخگویی تلفنی،
- مدیریت لغو نوبت،
- دریافت هزینه،
- پرونده مراجع،
- حفظ محرمانگی اطلاعات،
- برنامه کاری متخصصان،
- پیگیری مراجعان،
- حسابداری،
- مدیریت درآمد و هزینه.
هرچقدر این سیستمها از ابتدا مرتبتر باشند، مدیریت مرکز در ادامه راحتتر خواهد بود.
برای راه اندازی مرکز به چند روانشناس نیاز داریم؟
پاسخ این سؤال را نباید با یک عدد ثابت و بدون توجه به مقررات جاری داد.
در آیین نامه قدیمی تاسیس مرکز، حداقل سه روانشناس یا مشاور واجد شرایط برای تعریف مرکز ذکر شده است.
اما اگر میخواهید امروز برای تاسیس مرکز اقدام کنید، ملاک نهایی باید ضابطهای باشد که سازمان در زمان بررسی پرونده شما اجرا میکند.
بنابراین اگر در سایت دیگری عددی دیدید، آن را بدون بررسی تاریخ و منبع، قطعی در نظر نگیرید.
هزینه راه اندازی مرکز مشاوره و روانشناسی
برای این سوال نمیتوان یک عدد ثابت اعلام کرد. هزینه شما به شهر، متراژ، محله، نوع ملک، تعداد اتاقها، تعداد نیروها و سطح تجهیز مرکز بستگی دارد.
بهتر است هزینهها را به چند بخش تقسیم کنید:
| بخش هزینه | مواردی که باید در نظر بگیرید |
| 1. محل | رهن، اجاره، شارژ و هزینههای مربوط به ملک |
| 2. دکور و آمادهسازی | رنگ، نور، پارتیشن، مبلمان و طراحی |
| 3. تجهیزات | میز، صندلی، کامپیوتر، تلفن و تجهیزات اداری |
| 4. نیروی انسانی | پذیرش، منشی، آبدارچی، سایر همکاران |
| 5. نرمافزار | سیستم نوبتدهی و مدیریت مرکز |
| 6. بازاریابی | سایت، سئو، تبلیغات و تولید محتوا |
| 7. هزینه جاری | اینترنت، قبوض، مواد مصرفی و هزینههای روزمره |
بنابراین وقتی درباره «هزینه تاسیس مرکز» صحبت میکنیم، فقط هزینه دریافت مجوز را نباید حساب کنیم.
اول مرکز بزنیم یا با یک مرکز همکاری کنیم؟
اگر تازه پروانه گرفتهاید، راهاندازی مرکز همیشه بهترین انتخاب نیست. گاهی همکاری با یک مرکز موجود شروع منطقیتری است.
مزایای همکاری با مرکز موجود:
- هزینه شروع کمتر،
- دردسر اداری کمتر،
- امکان تجربه کار واقعی،
- آشنایی با روند پذیرش مراجع،
- ساختن سابقه و شبکه حرفهای،
- شناخت بهتر بازار.
مزایای راهاندازی مرکز شخصی:
- کنترل بیشتر روی کسب و کار،
- امکان ساخت برند شخصی،
- امکان همکاری با چند متخصص،
- امکان توسعه خدمات،
- درآمد بالقوه بیشتر در صورت مدیریت درست.
اگر هنوز تجربه مدیریتی ندارید، ممکن است شروع کار با همکاری در یک مرکز، قبل از راهاندازی مرکز شخصی، تصمیم کمریسکتری باشد.
۷ اشتباه رایج هنگام راه اندازی مرکز مشاوره و روانشناسی
برخی اشتباهات رایج هنگام تاسیس مرکز مشاوره و روانشناسی عبارتند از:
- اجاره ملک قبل از بررسی شرایط،
- اشتباه گرفتن پروانه اشتغال با مجوز مرکز،
- اعتماد به اطلاعات قدیمی سایتها،
- توجه بیش از حد به دکور،
- استخدام افراد بدون بررسی وضعیت حرفهای،
- فراموش کردن هزینههای بعد از افتتاح،
- شروع تبلیغات بدون توجه به ضوابط حرفهای.
قبل از شروع کار این چکلیست را داشته باشید
اگر میخواهید بدانید آماده راهاندازی مرکز هستید یا نه، این موارد را بررسی کنید:
- مدرک تحصیلی مرتبط دارم،
- عضو سازمان نظام روانشناسی و مشاوره هستم،
- پروانه اشتغال حرفهای دارم،
- سابقه لازم برای درخواست مرکز را دارم،
- شرایط فعلی تاسیس مرکز را بررسی کردهام،
- فرم ۱۱۲ را بررسی کردهام،
- مدارک لازم را آماده کردهام،
- محل مناسب را پیدا کردهام،
- قبل از اجاره، شرایط محل را بررسی کردهام،
- وضعیت مجوز مرکز را پیگیری کردهام،
- تجهیزات لازم را تهیه کردهام،
- متخصصان واجد شرایط برای همکاری دارم،
- سیستم نوبتدهی و پذیرش آماده است،
- برای هزینههای ماههای اول سرمایه در نظر گرفتهام،
- برنامه جذب مراجع و بازاریابی دارم.
ضوابط رسمی را از کجا بررسی کنیم؟
این سؤال مهم است، چون اطلاعات اینترنتی درباره تاسیس مرکز زیاد است و بخشی از آنها قدیمی هستند.
برای اطلاعات مربوط به مجوز مرکز، اولویت را به این منابع بدهید:
۱. سایت سازمان نظام روانشناسی و مشاوره
سایت رسمی سازمان نظام روانشناسی و مشاوره به نشانی pcoiran.ir
۲. راهنمای رسمی پروانه مرکز حقیقی
سازمان، راهنمایی با عنوان «راهنمای مراحل احراز پروانه مرکز ارائه خدمات روانشناسی و مشاوره حقیقی» منتشر کرده است.
۳. فرم ۱۱۲
فرم درخواست تاسیس مرکز حقیقی، اطلاعات موردنیاز متقاضی و سوابق حرفهای را مشخص میکند.
اگر بین یک مقاله قدیمی و اطلاعیه جدید سازمان تفاوتی دیدید، تاریخ و ضابطه جدیدتر را ملاک قرار دهید و در صورت وجود ابهام، از خود سازمان استعلام کنید.
این کار درباره مواردی مثل شرایط زمانی، تعداد همکاران، ضوابط ساختمان و نحوه ثبت درخواست اهمیت زیادی دارد.
برای راه اندازی مرکز مشاوره و روانشناسی از چه کسی مشاوره بگیریم؟
راهاندازی مرکز مشاوره فقط به دریافت مجوز محدود نمیشود و از انتخاب محل تا جذب متخصص و شروع فعالیت، مراحل مختلفی دارد. اگر برای تاسیس و راهاندازی مرکز مشاوره نیاز به راهنمایی دارید، مهندس ایمان پاکراه میتواند در این مسیر همراهتان باشد.
در پایان، خوب است این نکته را هم بدانید که ما در بخش معرفی بهترینها در آکادمی پاکراه، بهترینهای هر کسب و کار از جمله بهترین مراکز روانشناسی را معرفی میکنیم. پس اگر صاحب مرکز مشاوره یا روانشناسی هستید و میخواهید مرکزتان به افراد بیشتری معرفی شود، میتوانید برای قرار گرفتن در لیست بهترین مراکز مشاوره با ما در ارتباط باشید. البته اگر مطمئنید که بهترین هستید!
روی دکمه «مشاوره آنلاین» کلیک کنید تا مهندس ایمان پاکراه و تیم آکادمی پاکراه بهصورت آنلاین و کاملاً رایگان راهنماییتان کنند.
مشاوره آنلاین